به گزارش شهرداران یکی از شاخصها برای ارزیابی وضعیت تمرکز جمعیت در یک منطقه شاخص «تراکم جمعیت» است. در واقع راهی برای سنجش جمعیت در واحد مساحت است. بر اساس محاسبات انجام شده توسط مرکز ایران در سال گذشته، متوسط در مراکز استانهای کشور در سالهای ۱۳۸۵، ۱۳۹۰ و ۱۳۹۵ به ترتیب برابر با ۶۵، ۷۴ و ۸۱ بوده است. در همین دوره زمانی شهر تهران به ترتیب معادل ۱۰۳، ۱۰۹ و ۱۱۶ بوده است. روند تراکم جمعیت در تهران و کشور در سالهای ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۵ صعودی بوده، آن هم در حالی که شیب افزایش میانگین تراکم جمعیت در مراکز استانها (۷.۸۲۵) بیش از شیب افزایش در تهران (۶.۵۸۳) بوده است.
افزایش جمعیت و در نتیجه افزایش در یک منطقه، سبب افزایش قیمت زمین و مسکن در آن منطقه خواهد شد. بر این اساس یکی از اقدامات کلیدی از سوی سیاستگذار برای کاهش قیمت زمین در برخی شهرها و مراکز استانها به عنوان اصلیترین و مهمترین عامل تولید مسکن، تلاش برای پیشگیری از وقوع تمرکز بیش از حد جمعیت در شهرهاست.
همچنین درباره در استان و شهر تهران برخی از مسئولان اظهارنظرهایی داشته اند از جمله محسن منصوری، استاندار اسبق تهران که گفته است: صورت بزرگ این مساله در قالب ۱۴ میلیون جمعیت در کمتر از یک صدم جغرافیای کشور قابل بررسی است، تهران ۲۰ برابر جمعیت کشور است. انوشیروان محسنیبندپی، یکی دیگر از استانداران پیشین تهران گفته است: با توجه به کمبود وسعت سرزمینی در استان پرجمعیت تهران و روند گسترش شهرنشینی تراکم جمعیت در تهران ۹۵۰ نفر در هر کیلومتر مربع و در بهارستان ۱۰ هزار نفر در هر کیلومتر مربع است.
