بحران اجرای طرح نهضت ملی مسکن در بروجرد به چه معناست؟ بازار مسکن بروجرد این روزها با چالشهای جدی در اجرای طرح نهضت ملی مسکن مواجه است. آمارهای ارائه شده از سوی مسئولان نشان میدهد فاصله قابل توجهی میان تعداد متقاضیان و واحدهای در حال ساخت وجود دارد؛ مسئلهای که نگرانیها درباره آینده تامین مسکن در این شهرستان را افزایش داده است. کُندی اجرای پروژهها، محدودیت زمین، ضعف برخی تعاونیها و مشکلات تامین مالی، از جمله محورهای اصلی انتقادها در جلسات اخیر بررسی طرحهای مسکن بود.
آمار متقاضیان نهضت ملی مسکن در بروجرد
به گفته عباس گودرزی، حدود ۱۳ هزار نفر در طرح نهضت ملی مسکن این شهرستان ثبتنام کردهاند که ۸۵۳۲ نفر واجد شرایط شناخته شدهاند. با این حال، تنها برای ۲۹۶۰ نفر زمین در قالب ۴۱ هکتار تخصیص یافته که حدود ۳۰ درصد واجدان شرایط را شامل میشود.
از میان این افراد نیز فقط ۱۳۶۰ واحد موفق به دریافت تسهیلات بانکی شدهاند و ۱۵۲۸ واحد همچنان در انتظار تامین مالی قرار دارند. این فاصله آماری نشان میدهد روند اجرایی پروژهها متناسب با حجم تقاضا پیش نرفته است.
بیشتر بخوانید: بهرهبرداری از ۴ هزار واحد مسکن روستایی لرستان با حضور معاون رئیس جمهور
طرح جوانی جمعیت؛ آمار پایین تخصیص زمین
در بخش طرح جوانی جمعیت نیز وضعیت چندان رضایت بخش نیست. از ۲۹۱۰ متقاضی، تنها ۱۷۳ نفر موفق به دریافت زمین شدهاند. این موضوع نشان میدهد سیاستهای حمایتی در حوزه خانواده و جمعیت بدون تامین زمین و تسهیلات کافی، به نتیجه عملی نخواهد رسید.
ظرفیت ۱۸۰ هکتاری گیجالی؛ فرصت یا وعده؟
نماینده بروجرد به اراضی موسوم به گیجالی با ظرفیت ۱۸۰ هکتار اشاره کرده که در صورت اجرای ساخت سه تا چهار واحدی در هر پلاک، امکان احداث حدود ۹۰۰۰ واحد مسکونی را فراهم میکند. این ظرفیت بالقوه میتواند بخش عمدهای از تقاضای نهضت ملی و طرح جوانی جمعیت را پوشش دهد؛ اما تحقق آن وابسته به تسریع در فرآیندهای اداری، تامین زیرساخت و تامین منابع مالی است.
چالش تعاونیهای مسکن
بر اساس اعلام عنایتالله میرزایی، در حال حاضر ۲۰ تعاونی برای ساخت ۲۹۶۰ واحد ذیل نهضت ملی مسکن در بروجرد تعریف شدهاند. این تعدد تعاونیها، فرآیند هماهنگی و نظارت را پیچیده کرده و در برخی موارد باعث کندی اجرای پروژهها شده است.
از نگاه کارشناسی، پراکندگی مدیریت در پروژههای انبوهسازی میتواند موجب افزایش هزینه، تاخیر در تصمیمگیری و کاهش پاسخگویی شود. تعیین و تکلیف تعاونیهای کم کار به همراه تقویت نظارت مستمر، یکی از الزامات تسریع پروژهها به حساب میآید.
تامین زیرساخت؛ گره مالی یک هزار میلیارد تومانی
یکی از مهمترین موانع پیش روی پروژههای جدید، تامین زیرساخت در سایتهایی مانند محدوده تاکسیرانی و فضای سبز است. هزینه آمادهسازی و خدمات زیربنایی این اراضی حدود یک همت (یک هزار میلیارد تومان) برآورد میشود. بدون حمایت ملی و تامین اعتبارات ویژه، اجرای این پروژهها با تاخیر جدی مواجه خواهد شد. این مسئله نشان میدهد سیاست ساخت مسکن بدون پیشبینی منابع زیرساختی، عملا با مانع اجرایی مواجه میشود.
چرا نهضت ملی مسکن در بروجرد به بن بست رسیده است؟
1- عدم توازن میان عرضه زمین و تقاضا
تعداد بالای ثبت نام کنندگان در برابر زمین محدود، باعث ایجاد صف انتظار طولانی شده است.
2- ضعف هماهنگی نهادی
تعدد تعاونیها و پیچیدگی اداری موجب کاهش سرعت تصمیمگیری شده است.
3- کندی پرداخت تسهیلات بانکی
تاخیر در پرداخت وامها، پروژهها را از فاز ساخت خارج کرده و سرمایه متقاضیان را بلاتکلیف گذاشته است.
4- وابستگی به تصمیمات ملی
بخشی از مشکلات نیازمند اصلاح سیاستهای کلان زمین و تامین مالی در سطح کشور است.
نقش مسکن در اقتصاد محلی بروجرد
مسکن تنها یک کالای مصرفی نیست؛ بلکه پیشران اقتصاد شهری محسوب میشود. رونق ساخت و ساز میتواند موجب فعال شدن صنایع وابسته، ایجاد اشتغال، افزایش گردش مالی و تقویت صندوقهای بیمهای گردد. تداوم رکود در پروژههای مسکن ملی، علاوه بر آسیب اجتماعی، اثرات اقتصادی گستردهای نیز برای شهرستان به همراه خواهد داشت.
پروژههای در دست اقدام؛ چشمانداز دو ساله
مدیرکل راه و شهرسازی لرستان از آغاز فرآیند طراحی سایت ۱۸۰ هکتاری و همچنین شهرک فرزانگان با وسعت حدود ۵۰۰ هکتار خبر داده است. با این حال، فرآیند تهیه طرح تفصیلی و آمادهسازی اراضی کمتر از دو سال زمان نخواهد برد. این بازه زمانی نشان میدهد حتی در صورت رفع موانع، نتایج عملی در کوتاه مدت قابل مشاهده نخواهد بود و نیاز به برنامهریزی میان مدت وجود دارد.
نتیجهگیری
وضعیت نهضت ملی مسکن در بروجرد، در حال حاضر با چالشهای جدی اجرایی، مالی و مدیریتی روبهرو است. فاصله میان تعداد متقاضیان و واحدهای تخصیصیافته، کندی پرداخت تسهیلات، تعدد تعاونیها و هزینه سنگین زیرساختها، مهمترین موانع پیشروی نهضت ملی مسکن در این شهرستان به شمار میروند.
حل این بحران نیازمند افزایش عرضه زمین، تسریع در تامین مالی، اصلاح ساختار تعاونیها و حمایت جدیتر ملی است. در غیر این صورت، صف انتظار متقاضیان طولانی تر و نارضایتی عمومی گستردهتر خواهد شد.
سوالات متداول
چند نفر در بروجرد برای نهضت ملی مسکن ثبت نام کردهاند؟
حدود ۱۳ هزار نفر ثبت نام کردهاند که ۸۵۳۲ نفر واجد شرایط شناخته شدهاند.
چرا روند اجرای پروژهها کُند است؟
کمبود زمین، مشکلات زیرساخت، تعدد تعاونیها و تاخیر در پرداخت تسهیلات، از مهمترین دلایل هستند.
ظرفیت اراضی ۱۸۰ هکتاری چه میزان است؟
در صورت اجرای ساخت سه تا چهار واحدی در هر پلاک، امکان ساخت حدود ۹۰۰۰ واحد وجود دارد.
مهمترین راهکار برای بهبود وضعیت چیست؟
تامین زمین جدید، تسریع تسهیلات بانکی، تعیین تکلیف تعاونیهای کم کار و حمایت ملی از پروژههای زیرساختی.
